Blijf op de hoogte via onze blog

Plantyn bestaat 75 jaar. Driekwart eeuw waarin we het onderwijs van dichtbij hebben mogen meemaken en ondersteunen. Dat is niet alleen een mijlpaal, maar vooral een verhaal van evolutie. Van de schrijflei naar het digitale bord. Van klassikale lessen naar flexibele leeromgevingen. Het onderwijs heeft zich steeds aangepast aan een veranderende maatschappij en wij mochten daar, samen met jullie, jaar na jaar deel van uitmaken.

Dat veel stilzitten niet goed voor je is, dat weten we al langer dan vandaag. Maar wanneer gaan we er dan effectief iets aan doen? Gisteren grepen we de Vlaamse campagne “Kom van dat gat af” aan om daar als organisatie net niet bij stil te staan, maar om in beweging te komen.

Sinds dit schooljaar gaan secundaire scholen aan de slag met transversale sleutelcompetenties. Voor veel leraren klinken ze nog abstract: hoe vertaal je brede doelen zoals burgerschap, financiële geletterdheid of mentale gezondheid naar concrete lessen? Leerkracht economie-aardrijkskunde Joris Vangroenderbeek ging samen met zijn collega’s op zoek naar een werkbare aanpak. Met de leeroplossing PIT van Plantyn vonden ze structuur én flexibiliteit. “Ik ben enthousiast. PIT geeft richting, zonder dat het ons vastzet.”

Veel scholen herkennen het: een beleidsdocument komt binnen met sterke ambities en goed uitgewerkte plannen. In de praktijk botsen die plannen echter vaak op de realiteit van de klas: tijdsdruk, verwachtingen en administratieve verplichtingen. Daardoor raakt de oorspronkelijke visie soms op de achtergrond. Tijdens EduSpark 2025 benoemde Piet Desmet precies die uitdaging. Hij stelde een centrale vraag: hoe zorg je ervoor dat goede ideeën ook effectief worden uitgevoerd, zonder onderweg te verliezen wat echt belangrijk is?

Hoe leer je leerlingen beter leren? Voor leerlingen blijven algemene tips over ‘leren leren’ vaak abstract. Ook de transfer van die tips naar concrete vakken blijkt moeilijk. “Daar ligt een belangrijke rol voor de leerkracht: hoe meer je actieve leerstrategieën integreert in je les, hoe groter de leerwinst bij elke leerling”, zegt leerkracht en cognitief psycholoog Maaike Loncke. Hoe pak je dat aan?

Alles verandert op de werkvloer. Nieuwe technologieën, systemen en verwachtingen stapelen zich in snel tempo op. Veel teams voelen de druk om bij te leren, maar ervaren leren vooral als… nog iets erbij. Herkenbaar? Tijdens EduSpark schetste Els Minner een realiteit die voor velen vertrouwd aanvoelt: leren is noodzakelijk, maar voelt vaak zwaar. Niet omdat mensen niet wíllen leren. Wel omdat leren te vaak wordt herleid tot extra opleidingen bovenop een al volle agenda.

Tijdens EduSpark 2025 was er één lezing die bleef nazinderen. Niet door grootse toekomstvoorspellingen of technologische bravoure, maar door de rustige manier waarop een fundamentele vraag werd gesteld: hoe bewaren we het menselijke in een wereld die steeds sneller digitaliseert? In zijn keynote Scale vs Soul nodigde Dado Van Peteghem onderwijsprofessionals uit om niet alleen vooruit te kijken, maar ook bewust stil te staan bij wat niet verloren mag gaan.

Experten binnen en buiten het klaslokaal trekken aan de alarmbel: de kennisbasis van leerlingen is te zwak. Nochtans is voldoende voorkennis onmisbaar voor een vlot leerproces. Leerkracht en Plantyn-auteur Ann Cornelis benadrukt het belang van gerichte kennisopbouw: “Zonder voorkennis bouw je nieuwe leerstof op los zand.”

Op maandag 17 november 2025 verzamelden meer dan 400 onderwijsprofessionals in de Koningin Elisabethzaal in Antwerpen voor EduSpark 2025. Wat begon met koffie en begroetingen, eindigde met een hoofd en notitieboek vol inzichten, vragen en concrete plannen. Eén gedeelde ambitie stond centraal: samen ontdekken hoe we onderwijs sterker, eerlijker en toekomstgericht kunnen organiseren.